Παρόμοια τεχνική δυσλειτουργία με εκείνη που προκάλεσε χάος στα αμερικανικά αεροδρόμια είχε καταγραφεί τον Ιανουάριο και στην Ελλάδα. Προειδοποιήσεις από τον πρόεδρο της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας για τις απαρχαιωμένες υποδομές, τις καθυστερήσεις στην αναβάθμιση των συστημάτων και τον κίνδυνο νέων προβλημάτων.
Στο προσκήνιο επανέρχονται οι σοβαρές αδυναμίες των συστημάτων ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας, μετά τα εκτεταμένα προβλήματα που προκάλεσαν χιλιάδες ακυρώσεις και καθυστερήσεις πτήσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η σταδιακή αποκατάσταση της λειτουργίας των αμερικανικών αεροδρομίων δεν έχει εξαλείψει τις επιπτώσεις για τους ταξιδιώτες, ενώ το περιστατικό αναζωπυρώνει τη συζήτηση για την κατάσταση των κρίσιμων τεχνολογικών υποδομών και στην Ευρώπη.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι ανάλογο τεχνικό πρόβλημα, μικρότερης ωστόσο έκτασης, είχε αντιμετωπίσει και η Ελλάδα στις 4 Ιανουαρίου. Τον συσχετισμό έκανε ο πρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας, Παναγιώτης Ψαρρός, ο οποίος, μιλώντας στην εκπομπή «Σ/Κ από τις 5» του ΕΡΤnews, περιέγραψε τις αδυναμίες του ελληνικού συστήματος και τις καθυστερήσεις που καταγράφονται στην αναβάθμισή του.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το περιστατικό του Ιανουαρίου οφειλόταν σε πρόβλημα στο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο, το οποίο επηρέασε τους πομπούς και προκάλεσε αλυσιδωτές δυσλειτουργίες. «Είχαμε και εμείς παρόμοιο πρόβλημα, όχι σε αυτή την έκταση», ανέφερε χαρακτηριστικά, προειδοποιώντας ότι η κατάσταση των υποδομών απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.
Παλιό δίκτυο επικοινωνιών και καθυστερήσεις στην αναβάθμιση
Το βασικό πρόβλημα, όπως εξήγησε, εντοπίζεται στο απαρχαιωμένο δίκτυο μεταφοράς επικοινωνιών της χώρας. Πρόκειται για την υποδομή που συνδέει τις κεραίες στις ορεινές περιοχές με τα αεροδρόμια και το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών – Μακεδονίας, μεταφέροντας κρίσιμες πληροφορίες για τη διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας.
Η αναβάθμιση του συγκεκριμένου δικτύου αποτελεί εδώ και χρόνια ζητούμενο, ωστόσο η διαδικασία έχει αντιμετωπίσει σημαντικά εμπόδια. Όπως αποκάλυψε ο κ. Ψαρρός, η προσπάθεια της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας να προχωρήσει σε απευθείας ανάθεση, επικαλούμενη αποκλειστικότητα, δεν προχώρησε, καθώς η αρμόδια αρχή διαπίστωσε ότι δεν είχε προηγηθεί η απαιτούμενη έρευνα αγοράς.
Αποτέλεσμα ήταν να χαθούν, σύμφωνα με τον ίδιο, τέσσερις με πέντε μήνες, προσθέτοντας ακόμη μία καθυστέρηση σε ένα έργο που θεωρείται κρίσιμο για την ασφάλεια και την εύρυθμη λειτουργία των αερομεταφορών.
«Το πρόβλημα δεν είναι ποιος θα πάρει την προμήθεια. Το θέμα είναι ότι χρειαζόμαστε ένα δίκτυο και φαίνεται ότι οι χειρισμοί δημιουργούν περαιτέρω καθυστέρηση», τόνισε, θέτοντας ουσιαστικά ζήτημα προτεραιοτήτων και αποτελεσματικότητας στη διαχείριση των απαραίτητων έργων.
Νέο σύστημα χωρίς την απαραίτητη ψηφιακή υποδομή
Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εκκρεμότητα που αφορά την εγκατάσταση νέου συστήματος επικοινωνιών, το οποίο, σύμφωνα με τον πρόεδρο των Ελεγκτών, αναμενόταν να παραδοθεί στα τέλη Ιανουαρίου, έπειτα από δωρεά.
Ωστόσο, όπως επισήμανε, εξακολουθεί να μην υπάρχει το απαραίτητο ψηφιακό δίκτυο που θα υποστηρίξει τη λειτουργία του. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και η προμήθεια νέου εξοπλισμού δεν αρκεί από μόνη της, εάν δεν έχουν εξασφαλιστεί οι υποδομές που απαιτούνται για τη μεταφορά των δεδομένων από και προς τις κεραίες.
Ο κ. Ψαρρός υπογράμμισε ότι το πρόβλημα στην Ελλάδα είναι μικρότερης κλίμακας σε σχέση με εκείνο των ΗΠΑ και μπορεί να αντιμετωπιστεί ευκολότερα, αρκεί να ληφθούν οι σωστές αποφάσεις και να επιταχυνθούν οι διαδικασίες.
Τι συμβαίνει όταν χαθεί η εικόνα του ραντάρ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η περιγραφή του προέδρου της Ένωσης Ελεγκτών για το τι συμβαίνει σε περίπτωση που μια τεχνική βλάβη επηρεάσει τη μετάδοση των δεδομένων του ραντάρ.
Όπως εξήγησε, η απώλεια της εικόνας του ραντάρ δεν σημαίνει ότι οι ελεγκτές αδυνατούν να διαχειριστούν την εναέρια κυκλοφορία. Υπάρχουν εναλλακτικές διαδικασίες ελέγχου, οι οποίες επιτρέπουν τη συνέχιση της λειτουργίας χωρίς τη χρήση ραντάρ.
Ωστόσο, πρόκειται για μια διαδικασία που περιορίζει σημαντικά τη χωρητικότητα του συστήματος, καθώς απαιτούνται μεγαλύτερες αποστάσεις ασφαλείας μεταξύ των αεροσκαφών. Η μετάβαση από τον έλεγχο με ραντάρ σε διαφορετική μέθοδο διαχείρισης είναι ιδιαίτερα απαιτητική επιχειρησιακά.
Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, οι απογειώσεις πρέπει να σταματήσουν, ενώ τα αεροσκάφη που βρίσκονται ήδη στον αέρα οδηγούνται με ασφάλεια προς τα αεροδρόμια. Η διαχείριση της κυκλοφορίας γίνεται έτσι πολύ πιο δύσκολη, καθώς οι ελεγκτές καλούνται να λειτουργήσουν υπό εντελώς διαφορετικές συνθήκες.
Αποκλείει ως πιθανό σενάριο την κυβερνοεπίθεση
Αναφερόμενος στο ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης ως αιτίας της αναστάτωσης στις ΗΠΑ, ο Παναγιώτης Ψαρρός εκτίμησε ότι ένα τέτοιο σενάριο είναι λιγότερο πιθανό, επισημαίνοντας ότι η παλαιότητα των συστημάτων καθιστά εξαιρετικά δύσκολη μια τέτοια ενέργεια.
Την ίδια ώρα, στις Ηνωμένες Πολιτείες η έρευνα για τα αίτια της παράλυσης των αερομεταφορών συνεχίζεται, με τον υπουργό Μεταφορών να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο τεχνικού σφάλματος από εργολάβο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (FAA).
Το περιστατικό έχει ήδη ανοίξει τη συζήτηση για τις αναγκαίες επενδύσεις στον εκσυγχρονισμό των συστημάτων ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας, με την αμερικανική κυβέρνηση να ζητά αυξημένη χρηματοδότηση για την αναβάθμιση των υποδομών.
Για την Ελλάδα, το μήνυμα που προκύπτει από τις προειδοποιήσεις των Ελεγκτών είναι σαφές: η τεχνολογική αναβάθμιση των συστημάτων επικοινωνίας δεν μπορεί να παραμένει σε εκκρεμότητα. Η ασφάλεια των αερομεταφορών προϋποθέτει σύγχρονες και αξιόπιστες υποδομές, αλλά και έγκαιρες αποφάσεις, πριν μια τεχνική δυσλειτουργία εξελιχθεί σε πολύ μεγαλύτερο πρόβλημα.
Πηγή: patrisnews.com
